Cайт ранги: A A


Депутат фикри

Абдиғани УМИРОВ: Солиқ ислоҳотларининг ўта муҳим иккинчи босқичи

Абдиғани УМИРОВ: Солиқ ислоҳотларининг ўта муҳим иккинчи босқичи

Мамлакатимизда тадбиркорлар ўртасида соғлом ва адолатли рақобатни таъминлаш, барча тадбиркорлик субъектлари учун тенглик тамойили асосида солиққа тортиш, божхона-тариф тизимини тартибга солишнинг самарали тизимини шакллантириш орқали рақобатбардош ишлаб чиқаришни рағбатлантириш, тадбиркорликни ва соғлом рақобат муҳитини қўллаб-қувватлаш, мамлакатнинг экспорт салоҳиятини кенгайтириш ҳамда ички бозорни сифатли истеъмол товарлари билан таъминлашга қаратилган кенг қамровли ишлар олиб борилмоқда.

Бу борада 2018 йил 29 июнда давлатимиз раҳбарининг фармони билан Ўзбекистон Республикасининг солиқ сиёсатини такомиллаштириш концепцияси қабул қилингани ва солиққа тортиш борасида адолатли, тадбиркорлар учун қулай солиқ тизими яратилгани аҳамиятлидир. Таъкидлаш жоиз, Концепциянинг ҳаётга кенг татбиқ этилиши натижасида солиққа тортиш ва солиқ йиғимларини ундириш борасида кўплаб ижобий натижаларга эришилаётганини жорий йилнинг биринчи ярмида давлат бюджетига 39 триллион 118 миллиард сўм ёки ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 1,6 баробар кўп маблағ туширилганида ҳам кўриш мумкин.

Шу билан бирга, иқтисодиёт соҳасининг айрим секторларидаги тадбиркорлик субъектларига солиққа тортиш борасида имтиёз, преференциялар берилгани, натижада қўшилган қиймат солиғини ҳисоблаш ва тўлашнинг амалдаги тартибидаги мавжуд номутаносибликларни бартараф этиш, барча хўжалик юритувчи субъектлар учун тенг шароитларни таъминлашда қўшилган қиймат солиғининг тўлақонли занжирини яратишга қаратилган норматив ҳужжатларни янада такомиллаштириш долзарб бўлиб қолмоқда.

Мамлакатимизнинг инвестициявий муҳитини янада яхшилаш, адолатли рақобат тамойилларини жорий этишни таъминлаш, янги солиқ ислоҳотларини тизимли жорий этиш ҳамда солиқлар ва божхона тўловлари бўйича имтиёзлар бериш амалиётини тартибга солиш мақсадида жорий йил 27 июнда Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Солиқ ва божхона имтиёзлари берилишини янада тартибга солиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги фармони қабул қилингани, мамлакатимизда олиб борилаётган солиқ ислоҳотларининг ўта муҳим иккинчи босқичидир.

Фармонга кўра, 2019 йил 1 августдан бошлаб, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини ишлаб чиқарувчилар ягона ер солиғи тўловчиси бўлиб, ихтиёрий равишда қўшилган қиймат солиғини тўлашга ўтишлари мумкинлиги белгилаб қўйилмоқда ҳамда уларга сотиб олинган товар ва хизматлар бўйича қўшилган қиймат солиғини ҳисобга олиш имконияти яратилмоқда. Шунингдек, жорий йил давомида хизматларни реализация қилишдан олган тушуми 100 миллион сўмдан ошган, бироқ бир миллиард сўмдан кўп бўлмаган телекоммуникациялар операторлари ва (ёки) провайдерларига воситачилик хизматларини кўрсатувчи якка тартибдаги тадбиркорлар хизмат ҳақи суммасидан 25 фоиз ставкада ягона солиқ тўловини тўлаш белгилаб қўйилиши натижасида якка тартибдаги тадбиркорга бу фаолиятдан фойда олиш имконияти яратилмоқда.

Бундан ташқари, 2019 йил 1 октябрдан бошлаб, товарларни сотишдан тушумнинг миқдоридан қатъи назар, бензин, дизель ёқилғиси ва газ ёқилғи қуйиш станциялари орқали охирги истеъмолчиларига сотадиган юридик шахслар ва товарларни импорт қилувчи тадбиркорлик субъектлари, товарларни (ишларни, хизматларни) сотишдан тушум миқдоридан қатъи назар, қўшилган қиймат солиғи тўловчилари ҳисобланиши белгиланмоқда.

Бу ушбу фаолият билан шуғулланувчи барча тадбиркорлик субъектларига солиққа тортиш борасида бир хил ёндашув ва тенг рақобат муҳити яратилишини таъминлашга хизмат қилади. Импорт товарларга нисбатан имтиёзларни бекор қилишдан асосий мақсад эса, бугунги кунда ушбу маҳсулотларга божхона тўловларидан солиқ имтиёзлари берилган бўлса-да, аммо ички бозорда мазкур маҳсулотлар сотилганда қўшилган қиймат солиғи билан сотилиши белгиланганидан келиб чиқиб киритилмоқда. Бунда божхонада тўланган қўшилган қиймат солиғи ички бозорда ҳисобга олиниши натижасида товарларнинг нархлари ўзгаришига умуман таъсири бўлмайди.

Шунингдек, Фармон билан жорий йилнинг 1 октябридан бошлаб, юридик шахслар тижорат банкларида депозитга жойлаштирган маблағларидан фоиз кўринишида олинган даромади бўйича фойда солиғи тўлаш тартиби ҳамда Ўзбекистон Республикасида ишлаб чиқарилган озиқ-овқат маҳсулотлари ва ўзи ишлаб чиқарган қишлоқ хўжалиги маҳсулотларига ҳам қўшилган қиймат солиғи тўлаш тартиби жорий этилмоқда.

Хулоса ўрнида айтиш мумкинки, солиқ соҳасида олиб борилаётган ислоҳотларнинг мантиқий давоми бўлган бу ўзгаришлар иқтисодиёт соҳасининг айрим секторларидаги солиққа тортиш борасида имтиёз ва преференциялар берилиши натижасида мавжуд бўлган номутаносибликларни бартараф этиш, барча хўжалик юритувчи субъектлар учун тенг шароитларни таъминлаш орқали мамлакатнинг экспорт салоҳиятини кенгайтириш ҳамда ички бозорни сифатли истеъмол товарлари билан таъминлашга хизмат қилади.

 

Абдиғани УМИРОВ,

Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати


Кўришлар сони: 503

Депутатлар минбари

Янгиликлар

16.10.2019
Тилга эътибор парламентдан бошланмоғи лозим

Олий Мажлис Қонунчилик палатаси Девонида турли соҳа мутахассислари билан тажриба алмашиш ва малака...

16.10.2019
Парламентлараро Иттифоқ Ассамблеяси сессиясида “Ўзбекистонда ёшларга оид давлат сиёсати” мавзусида тақдимот ўтказилди

Аввал хабар берганимиздек, парламентимиз аъзоларидан иборат Ўзбекистон делегацияси Сербия пойтахти...

15.10.2019
Мактабгача таълим тизимига хусусий секторни фаол жалб қилиш қандай натижа беради?

Мутахассисларнинг фикрича, инсон ўз умри давомида оладиган барча ахборот ва маълумотнинг 70 фоизини...

Тадбирлар тақвими